Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu (DEHB) Nedir?

Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu (DEHB)

 

Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu kısa adıyla DEHB, devamlı olarak dikkat eksikliği yaşama ve/veya hiperaktif olma ve bu durumun kişinin günlük yaşamına, iş hayatına olumsuz etkileri olması ile tanımlanan bir bozukluktur.
Dikkat eksikliği belirtilerinin en az 6 tanesinin ve minimum 6 ay süreyle devamlı görülmesi, DEHB tanısı olarak değerlendirilmesinde kriterdir.

Dikkat Eksikliği Nedir ve Dikkat Eksikliği Belirtileri:

-    Okul ve iş yaşamında devamlı olarak dikkatsizlikten kaynaklanan hatalar yapma veya dikkat gerektiren işlerde başarılı olamama
-    Dikkatini toplamada ve sürdürmede belirgin olarak zorlanma
-    Karşısındaki kişi konuşurken onu dinlemede zorlanma, devamlı olarak dikkatin başka yönlere kayması ve bundan dolayı konuşulanları anlayamama
-    Kendisine verilen görevleri tamamlamakta zorlanma
-    Yapılması gereken görevleri organize etmede zorlanma, genel olarak dağınık çalışma, zamanını doğru ayarlamama ve çoğunlukla okulda-işte görev teslim zamanlarını kaçırma
-     Mental efor ve  dikkat gerektiren görevlerden hoşlanmama ve mümkün oldukça bu tarz işlerden kaçınma
-    Devamlı olarak eşyalarını kaybetme ( kalem, kitap pdf, gözlük, anahtar vb.)
-    Dış faktörlerden çok çabuk etkilenme ve dikkatin hızlı dağılması
-    Günlük hayatta yapılması gereken sorumlulukları devamlı olarak unutma

Hiperaktivite ve dürtüsellik, dikkat eksikliği ile birlikte veya tek başına görülebilir. Hiperaktivite tanısı için hiperaktivite belirtilerinin en az 6 tanesinin  en az 6 ay süreyle görülmesi gerekmektedir. Yetişkinler için en az 5 tanesi görülmelidir. Ayrıca bu belirtiler kişinin gelişimsel dönemi ile tutarlı değildir ve kişinin günlük hayatını, iş-okul hayatını olumsuz etkilemektedir.

Hiperaktivite ve Dürtüsellik Belirtileri:

-    Yerinde duramama; hiperaktif bireylerde en sık görülen davranışlardan birisi, olduğu yerde sabit duramamaları ve devamlı olarak parmaklarını masaya tıklatma, ayaklarını zemine vurma vb. davranışlar sergilemeleridir.
-    Sınıfta veya iş yerinde, uzun süre oturur pozisyonda duramama ve uygun olmayan zamanlarda devamlı olarak yerlerinden kalkıp etrafta dolaşmaya başlama
-    Devamlı olarak koşma, tehlikeli yerlere tırmanma davranışları gösterme; yetişkin bireylerde ise sürekli hareket etme ihtiyacı hissetme
-    Sessizlik gerektiren aktivitelerde, oyunlarda başarısız olma
-    Çok konuşma
-     İletişimde sabırlı olamama, kendisine sorulan soru daha bitmeden cevap verme veya karşılıklı diyaloglarda karşısındaki konuşmasını bitirmeden konuşmaya başlama
-    Sırada beklemesi gereken durumlarda sabırlı olamama ve zorlanma
-    Başka insanların diyaloglarına ve aktivitelerine çağrılmadan katılma, konuşmaların, oyunların vb. bir anda içine dalma

Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu (DEHB) genellikle çocukluk döneminde ortaya çıkar ve birden fazla alanda etkileri gözlemlenebilir.
Çocuklarda Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu tanısı konulurken bu belirtilerin sadece evde veya okulda görülmesi yeterli değildir. Evde uslu ama okulda hiperaktif tavırlar sergileyen çocuklarda DEHB tanısı konulmaz. Tanı için minimum 2 farklı alanda, farklı insanlar tarafından gözlemlenebilen belirtiler olmalıdır.
DEHB yetişkin olunca geçmez, hiperaktiflik yaşla beraber azalabilmekle beraber, zamanında tedavi edilmediyse etkileri sosyal yaşamı etkileyecek şekilde devam edebilir. DEHB yetişkinlerde dikkat dağınıklığı devam eder, hiperaktiflik ise ağaçlara tırmanma şeklinde olmasa da sırasının gelmesini bekleyememe, normalden daha hareketli olma şeklinde görülebilir.

Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu (DEHB) Özellikleri Nelerdir?

➔    Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu olan yetişkinlerde depresyon, kariyer ve ilişki problemleri görülebilir.
➔    DEHB her cinsiyette görülebilen bir bozukluktur. Sadece erkek çocuklarına özgü değildir!
➔    DEHB, kişilerin akademik başarısını olumsuz etkilebilmektedir. Dikkat problemleri ders dinleme , kitap okuma, makale yazma, ders çalışma ve sınavda odaklanmayı olumsuz etkilemektedir.
➔    Hiperaktivite problemi yaşayan çocuklar sınıf düzenini bozabilecek davranışlar sergileyebilirler. Bu sebeple öğretmen ve arkadaşlarının olumsuz tavırlarına maruz kalabilir, okula gitmek istemeyebilirler.
➔    DEHB sadece akademik başarıyı değil, sosyal becerileri de olumsuz etkilemektedir. DEHB sebebleri ile konuşmalara konsantre olmada kişi zorluk çekebilir ya da diyaloglarda karşısındaki dinleyerek sıranın kendisine gelmesini bekleyemeyebilir.
➔    DEHB nedenleri yani DEHB’ye neyin sebep olduğu henüz tam bilinmemekle beraber , uzmanlar DEHB bireylerde beyinde yapısal farklılıklar bulmuştur. Bu da DEHB’nin biyolojik temelli olduğu tezini güçlendirmektedir (Vaidya, 2012).
➔    DEHB’li bireylere psikiyatrist kontrolünde ilaç tedavisi uygulanmaktadır. İlaçlar DEHB belirtilerini hafifletir, kişinin dikkatinin artmasında ve hiperaktivitesinin azalmasında etkili olmaktadır. DEHB ilaçları doktor tavsiyesi ile alınmalı ve bilinçsiz kullanılmamalıdır.
➔    Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu olan bireyler tembel olmakla, yaramaz olmakla etiketlenebilir. Kötü anne babalık yapmak, çocuğa gerekli disiplin vermemek veya çocuğun çok şeker yediği için Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu olduğu gibi yargılar yanlıştır.  DEHB biyolojik temelli bir bozukluktur ve ilaçlarla kontrol altına alınabilmektedir. Ayrıca DEHB’li çocuğa sert disiplin uygulamaya çalışmak durumu düzeltmek yerine daha kötü bir duruma sokabilir. (http://dehbfarkindayim.com adresinden 2019 tarihinde elde edilmiştir)
➔     Çocuğunuzda DEHB belirtileri olduğunu düşünüyorsanız erken tanı alması için psikiyatriste başvurmanız en doğrusudur. Psikiyatrist gerekli dikkat eksikliği testi uygulayarak tanı koyar ve tanıya uygun olarak gerekli görürse Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu ilaçları ile tedaviye başlar.
 
Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu Tedavisinde Ankara Psikiyatri Klinikleri arasında öncü bir yeri olan Erdem Psikiyatri Muayenesi Ankara en iyi psikiyatristleri tarafından tedavi edilebilmektedir. DEHB teşhis , DEHB tedavi fiyatları ve diğer psikolojik ve psikiyatrik tedaviler hakkında randevu ve ücret bilgisi için iletişim bilgilerinden bizlere ulaşabilirsiniz.

 

Erdem Psikiyatri Whatsapp Numarası